پيشرفته
 

موضوعات :

  • اقتصاد

  • کلمات کليدي :

  • اصل ۴۴
  • بنگاه اقتصادی
  • خدمات مشاوره‌ای
  • وزارت کار
  • اتاق بازرگانی

  • ف. شیشه چی

    ديگر مطالب اين نويسنده :

  • توجیه، نقد منصفانه یا تخریب

  • جهاد مجازي

  • مطلب بعدي >   2149 تعداد بازديد
    (0 راي ) امتياز مطلب < مطلب قبلي
    راه شماره 7 : عزه در محاصره، جهان در اشغال

    جهاد شکستن انحصارات
    طرحي براي گسترش واحدهاي فرهنگي مستقل از دولت

    مقدمه
    ابلاغ سياستهاي کلي اصل 44، تمامي موانع و بهانه¬هاي قانوني موجود بر سر راه حضور فعال غيردولتي در حوزه¬هاي اقتصادي از جمله فعاليتهاي فرهنگي درآمدزا را حذف کرد. اما بررسي وضعيت بخش غيردولتي، آنگونه که انتظار ميرود نشان¬دهندة رشد و پويايي نيست. ضروري است دلايل اين امر مورد بررسي و و اکاوي قرار گيرد.
    مشاهدات عيني به وضوح نشان مي¬دهد که گروه قابل توجهي از فعالان بخش غير دولتي در بنگاه¬هاي کوچک و متوسط، چه در مشاغل صرفا اقتصادي و چه در مشاغل فرهنگي درآمدزا، از آگاهيهاي اولية لازم براي ادارة يک بنگاه اقتصادي در حوزه¬هاي  اقتصادي (مانند تحليل هزينه فايده و گزارشهاي ارزيابي طرح، متغيرهاي کلان اقتصادي)، مديريتي (شاخصهاي سودآوري، انواع اهرمها و شاخص¬هاي بورس)، حسابداري (قيمت تمام شده، مديريت هزينه¬ها) و صنعتي (جانمايي کارخانه، مديريت خط توليد)، حقوقي (قوانين تجارت، ثبت، بيمه، ماليات، شيوة خود اظهاري مالياتي) و بازرگاني (مکاتبات تجاري، شناسايي سورس¬ها)  برخوردار نيستند و همة اينها تأثير نامطلوبي بر عملکرد آنها گذاشته است. گروهي از آنان نيز اصالتاً اهميت اين نوع آگاهي¬ها را انکار کرده و با همان دانش سنتي به پيش مي¬روند.
     متقاضيان کسب خدمات مشاوره¬اي در حوزه¬هاي مذکور نيز (بخصوص واحدهاي توليدي مستقر در مناطق محروم و دور افتاده) در اغلب موارد با هزينة بالاي خريد خدمات مشاوره، مراحل طولاني عقد قرارداد براي دريافت خدمات، انحصار اطلاعاتي و تمرکز شرکت¬هاي خدماتي در مراکز استان¬ها و تهران مواجهاند.
    علاوه بر اين شرايط و فضاي کسب و کار در ايران بسيار سخت بوده و در حصاري از قوانين و آيين¬نامه¬هاي پيچيده و متغير قرار گرفته ضمن آنکه شرح وظايف دستگاه¬هاي مسوول نيز شفاف نبوده و همين موارد موجب درگير شدن فعالان اقتصادي با موانع اداري شده است. اين فعاليتها اگر فعاليتهاي فرهنگي درآمدزا باشند مشکلات عرصه فرهنگ را هم به همراه دارند اين مسأله بخش غيردولتي را نيازمند دريافت مشاورههاي گوناگون در زمينه¬هايي همچون ماليات، بيمه، دريافت تسهيلات، ثبت دارايي¬ها، مکاتبات اداري، شناسايي دستگاه¬هاي اجرايي ذي¬ربط و غيره از سوي گروه¬هايي خاص کرده¬است. اين گروه¬ها اطلاعات خود را عمدتاً بواسطة اشتغال در همان دستگاه اجرايي، ارتباط نا سالم با بدنة اجرايي و يا مراجعات فراوان بدست آورده¬اند و اين اطلاعات را به ارزاني و راحتي در اختيار متقاضيان قرار نمي¬دهند.
    ارائه آموزش و مشاورههاي اوليه به علاقمندان به فعاليتهاي فرهنگي- اقتصادي، از علاقمندان به تاسيس موسسههاي توزيع محصولات فرهنگي گرفته تا مشتاقان تاسيس انتشارات و موسسات فيلمسازي و دفاتر خبري مستقل و ... مي تواند کمک بزرگي به شکلگرفتن جريان فرهنگي "مستقل" انقلاب اسلامي باشد.
     راهکار پيشنهادي
    بنظر مي¬رسد ضروري است حرکتي جهادي به¬منظور آموزش و ارائة خدمات مشاوره¬اي به بخش غيردولتي براي ادارة اولية يک بنگاه اقتصادي انجام شود. اين ضرورت بهويژه در حوزه فعاليتهاي فرهنگي – اقتصادي با توجه به کمکاريهايي که تاکنون صورت گرفته بيشتر نمود دارد.
    اين حرکت، «جهادي» ناميده شده چرا که داراي خصيصه¬هاي زير است:
    مجريان، مدرسان و مشاوران طرح از ميان افراد علاقمند به سرنوشت کشور و محرومان و داراي روحية فداکاري و قناعت مادي انتخاب خواهند شد.
    گردانندگاني انتخاب خواهند شد که روحيات کاري¬شان نزديکترين تشابهات را به جهادگران اول انقلاب داشته باشند.
     براي اجراي طرح از دستگاه¬ها و نهادهايي استفاده خواهد شد که کمترين پيچيدگي و مانع اداري را داشته باشند، ضمن آنکه بتوانند اطمينان بخش غيردولتي را نيز جلب کنند.
    اجراي طرح، با اولويت مناطق محروم و دور ماندگان از مرکز صورت خواهد گرفت.
    عرصة خدماتِ مشاوره با کمترين هزينة ممکن صورت مي¬گيرد.
    بنگاه¬هاي کوچک (بهدليل توانايي کمتر در خريد خدمات مشاوره) در اولويت خواهند بود.
    در حوزة آموزش، آموزش دادنِ فعالان اقتصادي بر ارائة خدمات مشاوره به آنان اولويت دارد (ترجيح آموزش ماهي¬گيري بر دادن ماهي¬)
    آموزش شرکتها و افراد حقيقي که خود از زمرة  ارائه دهندگان خدمات مشاوره¬اي محسوب مي¬شوند، بر آموزش فعالان اقتصادي ترجيح دارد.
    مدت زمان اجراي طرح کوتاه مدت بوده و بايد حجم فشرده¬اي از آموزش در مدت زمان کوتاهي در بخش وسيعي از کشور اجرا شود.
    شيوة اجراي طرح
    1-بخش آموزش
    در حال حاضر موضوعات زير را مي توان به¬عنوان فاز اول اجراي آموزش طرح در نظر گرفت:
    زمان هر جلسه 100 دقيقه خواهد بود.
    اجراي دوره¬ها به¬صورت فشرده خواهد بود، بطوري¬که گروهِ آموزشي به¬مدت 10 روز تا 2 هفته در يکي از مراکز استان¬ها يا شهرستانها اقامت خواهد گزيد و برنامة آموزشي را اجرا خواهد کرد.
    جدول زير نشان¬دهندة سطحِ مقدماتي آموزشي محسوب شده است. مي¬ توان سطوح بالاتر را نيز تعريف کرد.
    2- بخش مشاوره
    عرضه خدمات مشاوره به بنگاه¬ هاي متقاضي در دو  قالب ممکن است:
    در زمان استقرار در استان¬ ها و شهرستان ¬ها براي اجراي طرح آموزشي، گروه آمادگي براي ارائة مشاوره نيز خواهد داشت.
    گروه جهادي همچنين مي تواند با استقرار در سازمانِ همکار از طريق تلفن، ايميل و حضوري در شاخه¬هاي زير به ارائة مشاوره بپردازد:
    مکاتبات بازرگاني (دريافت متن فارسي  مکاتبه و ترجمة اولية آن از طريق فاکس يا ايميل و ارسال متن اصلاح شده)
    جمع¬آوري اطلاعات براي ارزيابي يک طرح (معرفي منابع اطلاعاتي اعم از اشخاص، سايت¬ ها، مراکز دولتي و ... )
    ارائة رهنمود براي تهية گزارش ¬هاي توجيهي طرح (دريافت متن اولية گزارشهاي توجيهي و ارائة اصلاحيه )
    آخرين وضعيت چگونگي دريافت تسهيلات از منابع اعتباري
    ماليات و بيمه، مشاوره از طريق تلفن و ارائة رهنمود براي حل مشکلات بنگاهها
    3- شکستن انحصار اطلاعات
    گروه جهادي با طراحي يک سايت به انتشار تجارب فعالان اقتصادي، ظرائف و مراحل انجام کار اداري، بانک¬هاي اطلاعاتي، گزارش¬هاي غيرطبقه¬بندي شدة مراجع دولتي، طرح¬هاي تيپ توجيهي، و هر آنچه مورد نياز يک بنگاه اقتصادي است و براي فعالان اقتصادي تازهوارد در دسترس نيست خواهد پرداخت.
    ضمن آنکه بخش قابل توجهي از مشاوره¬ها از طريق اين سايت صورت خواهد گرفت.
    شيوة تأمين مالي و اجراي طرح
    1-روش اجرا
    لزوماً مکان اصلي اجراي طرح بايد در شهرها و استان¬هاي محروم باشد و استقرار در تهران تنها به منظور هماهنگي و آموزش خودِ مدرسان و مشاوران طرح و دريافت و انتشار اطلاعات خواهد بود.
    اجراي طرح بايد با همکاري نهادهايي همچون اتاق صنايع، معادن و بازرگاني براي بخش خصوصي و اتاق تعاون براي بخش تعاوني انجام شود.
    اجراي طرح نيازمند يک دفتر مرکزي (با امکانات اتاق مشاورة حضوري، اتاق بهروزرساني سايت و اطلاع رساني و اتاق مديريت و هماهنگي، 5 خط تلفن، 2 خط اينترنت پرسرعت، فاکس و مبلمان اداري اوليه) در تهران خواهد بود.
    2- تأمين مالي طرح
    هزينه¬هاي اقامت، پذيرايي و رفت و آمدِ گروه براي دوره¬هاي آموزشي در استان¬ها به¬عهدة اتاق و هزينه¬هاي آموزش به¬عهدة متقاضيان خواهد بود.
    هزينة آموزش براي متقاضيان به¬طور متوسط براي هر يک از دوره¬هاي فوق بين 2 تا 3 هزار تومان در هر جلسه خواهد بود.
    هزينة مشاورههاي غيرحضوري رايگان، و حضوري به شکلي ارزان تعيين خواهد شد.
    البته لازم است اتاق بازرگاني يا تعاون مبلغي را به¬عنوان يارانه و جهت جبران خدمات آموزشي و مشاوره¬اي گروه براي بپردازند که بر اساس توافق خواهد بود.
    يکي ديگر از روش¬هاي تأمين مالي طرح عبارت است از:  برگزاري دوره¬هاي آموزشي براي موسسات دولتي و يا شرکتهاي بزرگ اقتصادي با قيمت¬هاي آزاد و اعطاي تخفيف 60 تا 70درصد به شرط اختصاص سهمي از کلاس به بخش خصوصي و تعاوني
    سوالات و ابهامات رايج
    دليلِ تأکيد بر اجراي طرح در شهرهاي محروم و کوچک چيست؟
    متأسفانه اجراي سياست¬هاي غلط اقتصادي منجر به ايجاد تبعيض و شکافي عظيم در توزيع خدمات مشاوره¬اي و اطلاعاتي ميان استان¬ها و شهرهاي کشور شده و ضروري است تلاشي گسترده در جهت کاهش اين شکاف  وتوزيع عادلانة اطلاعات و خدمات صورت گيرد.
    چرا تأکيد بر بنگاه¬هاي کوچک صورت گرفته است؟
    در شرايط حاضر، حوزة «آموزش و مشاورة اقتصادي براي بخش غيردولتي» دچار پديدة شکست بازار شده است. اين گروه از خدمات، کالاهايي هستند که ارائة آنها در شهرهاي کوچک و براي بنگاه¬هاي کوچک داراي منافع شخصي است اما اين منفعت منفت اجتماعي آن کمتر است و از اين رو خودِ عاملان اقتصادي به تنهايي حاضر به پرداخت هزينة اين نوع خدمات نيستند. بنابراين ضروري است دولت و يا هر نهاد غيرسودطلبي وارد اين عرصه شده و عوامل اقتصادي را تشويق به مصرف اين خدمات بنمايد.
    آيا اين کار هم¬پوشاني با فعاليت¬هاي وزارت کار (برگزاري دوره¬هاي آموزشي براي کارفرماها قبل از پرداخت تسهيلات) و يا برنامه¬هاي مشاوره¬اي و آموزشي اتاق بازرگاني ندارد؟
    برنامه¬هاي وزارت کار بيشتر حالت اجباري داشته و کمتر با اقبال بنگاه¬داران مواجه مي¬شود. ضمن آنکه برنامههاي آموزشي اتاق بازرگاني از تحرک و سرعت پاييني برخوردار بوده و نوعي حالت رفع تکليف دارد. به اعتقاد ما موضوع آموزش و مشاورة بخش غيردولتي مشابه خوراندن قطرة فلج اطفال به کودکان کل کشور و در قالب يک طرح ملي است. مادران روستايي از منافع دريافت قطرة فلج اطفال آگاه نيستند و حاضر هم نيستند براي آن مبلغي بپردازند، بنابراين دولت به¬ صورت ضربتي وارد عمل شده و قطره را به کودکان ميخوراند.
    آيا نمي¬توان طرح را توسط خود اتاق بازرگاني و تعاون با همين نيروها و کارشناسان موجود اجرا کرد؟
    تجربه نشان داده است اجراي چنين طرح¬هايي که نيازمند 3 خصيصة ارادة قوي، جسارت در اجرا و آزادي عمل در نيروگيري و نيروسازي دارد در قالب و چارچوبهاي دستگاه¬هاي اجرايي دولتي و نيمه دولتي امکانپذير نيست. ضمن آنکه اگر قرار بود فعاليتي صورت بگيرد تا بحال انجام شده بود. هرچند گروه آمادگي طراحي طرح و واگذاري اجراي آن به هر يک از نهادهاي علاقمند را داراست.
    در صورت عدم موافقت اتاق بازرگاني و تعاون با اين طرح، اجراي آن چگونه خواهد شد؟
    طرح از طريق نهادهايي همچون جهاد دانشگاهي، شبکة تحليل¬گران تکنولوژي و يا بسيج دانشجويي قابل پيگيرياست.

    دسته بندي هاي برگزيده
    آرشيو راه